Je gebruikt waarschijnlijk tientallen API’s per dag zonder dat je het weet. Toen je vanochtend het weer checkte op je telefoon, werd die informatie via een API opgehaald bij een weerdienst. Toen je met iDEAL betaalde in een webshop, regelde een API de communicatie tussen die webshop en je bank. En toen je een route plande in Google Maps die werd ingebed op een bedrijfswebsite? Weer een API.
Toch klinkt de term technisch en afstandelijk. Dat is jammer, want het concept is simpel. En als ondernemer is het handig om te begrijpen wat API’s zijn, niet omdat je er zelf mee hoeft te programmeren, maar omdat ze bepalen welke software je aan elkaar kunt knopen. En dat bepaalt hoe slim je bedrijf kan werken.
In dit artikel leg ik API’s uit zonder technisch jargon. Met voorbeelden die je herkent en concrete toepassingen voor je bedrijf.
Wat is een API precies?
API staat voor Application Programming Interface. In het Nederlands: een programmeerinterface voor toepassingen. Dat klinkt nog steeds abstract, dus laat me een vergelijking maken.
Stel je een restaurant voor. Jij zit aan tafel (de gebruiker), de keuken bereidt het eten (de server met data). Maar je loopt niet zelf de keuken in om je bestelling te roepen. Er is een ober die jouw bestelling opneemt, naar de keuken brengt en het eten terugbrengt naar jouw tafel. Die ober is de API.
Een API is een set afspraken waarmee twee softwaresystemen met elkaar kunnen communiceren. Het definieert welke vragen je mag stellen, in welk format, en wat je terugkrijgt. Niet meer, niet minder.
Het mooie van een API is dat je niet hoeft te weten hoe het andere systeem intern werkt. Je hoeft niet te weten hoe de keuken is ingericht. Je moet alleen weten hoe je bestelt en wat er op het menu staat. Die scheiding tussen het “wat” en het “hoe” maakt API’s zo krachtig.
Er zijn verschillende soorten API’s. De meest voorkomende vandaag de dag zijn REST API’s. Die werken via het internet (HTTP) en communiceren meestal in JSON-format, een gestructureerde manier om gegevens uit te wisselen die zowel mensen als machines kunnen lezen. Je hebt ook SOAP API’s (ouder, formeler) en GraphQL (nieuwer, flexibeler), maar voor de meeste MKB-toepassingen kom je REST API’s tegen.
Wat me opvalt is dat veel ondernemers denken dat API’s alleen iets voor programmeurs zijn. Dat was tien jaar geleden misschien zo. Maar met de opkomst van no-code tools als Zapier, Make en n8n kun je tegenwoordig API-koppelingen maken zonder een regel code te schrijven. Meer hierover verderop.
Hoe werkt een API?
Een API-communicatie volgt altijd hetzelfde patroon: er is een verzoek (request) en een antwoord (response). Laat me dat stap voor stap doorlopen met een concreet voorbeeld.
Stap 1: Het verzoek. Stel, je webshop wil de actuele voorraadstatus opvragen bij je leverancier. Je systeem stuurt een verzoek naar de API van de leverancier. Dat verzoek bevat: het adres van de API (de URL), wat je wilt doen (gegevens ophalen), en eventueel extra informatie (welk product je opvraagt).
Stap 2: Authenticatie. De API van de leverancier controleert of jij gemachtigd bent om die informatie op te vragen. Dit werkt meestal met een API-key: een unieke sleutel die je hebt gekregen toen je toegang aanvroeg. Vergelijk het met een pasje dat je toegang geeft tot een gebouw.
Stap 3: Verwerking. De server van de leverancier zoekt de gevraagde informatie op in zijn database.
Stap 4: Het antwoord. De API stuurt de gegevens terug naar jouw systeem. Bijvoorbeeld: “Product X, voorraad: 142 stuks, levertijd: 2 werkdagen.” Dit antwoord komt in een gestructureerd format (meestal JSON) dat jouw systeem automatisch kan verwerken.
Dit hele proces duurt meestal minder dan een seconde.
Wat maakt een goede API?
Niet alle API’s zijn gelijk. Een goede API heeft duidelijke documentatie (zodat ontwikkelaars weten hoe ze ermee moeten werken), is betrouwbaar (geen onverwachte downtime), heeft goede foutmeldingen (als er iets misgaat, weet je waarom) en wordt onderhouden met versiebeheer (zodat bestaande koppelingen niet opeens stukgaan bij een update).
Eerlijk gezegd: de kwaliteit van API’s verschilt enorm. Sommige softwareleveranciers hebben prachtige API’s met uitgebreide documentatie. Anderen bieden een API aan die nauwelijks gedocumenteerd is en regelmatig zonder waarschuwing verandert. Als je software kiest voor je bedrijf, is de kwaliteit van de API een factor om mee te nemen. Dat vergeten veel ondernemers.
Een ander punt om te weten: API’s hebben limieten. De meeste API’s beperken het aantal verzoeken dat je per tijdseenheid mag doen (rate limiting). Als je webshop 10.000 keer per uur de voorraad opvraagt, krijg je op een gegeven moment een foutmelding. Die limieten varieren per aanbieder en per abonnement.
Waarom zijn API's belangrijk voor bedrijven?
De reden is simpel: geen enkel softwarepakket doet alles goed. Je boekhoudsoftware is goed in boekhouden, je CRM is goed in klantbeheer, je e-mailmarketingtool is goed in e-mailmarketing. API’s zijn de lijm die al die systemen aan elkaar plakt.
Automatisering van handmatig werk. Zonder API’s kopieer je gegevens handmatig van het ene systeem naar het andere. Een nieuwe klant in je CRM? Handmatig toevoegen aan je mailinglijst. Een betaling ontvangen? Handmatig een factuur markeren als betaald. Met API-koppelingen gebeurt dit automatisch. Een MKB-bedrijf met 20 medewerkers kan zo al snel 10-20 uur per week besparen op administratieve taken. Meer over dit soort werkstroomautomatisering lees je hier.
Betere klantervaring. Wanneer je systemen met elkaar praten, merk je klant dat. De klantenservicemedewerker ziet direct de bestelhistorie, de factuurstatus en eerdere contactmomenten. Geen “ik moet u even doorverbinden” of “kunt u uw ordernummer herhalen?”
Schaalbaarheid. Als je bedrijf groeit, groeit de hoeveelheid data die tussen je systemen moet stromen. Handmatige processen schalen niet. API-koppelingen wel. Of je nu 10 of 10.000 orders per dag verwerkt, de koppeling werkt hetzelfde.
Toegang tot diensten die je zelf niet kunt bouwen. Via API’s kun je functionaliteit inbouwen die je zelf nooit zou kunnen ontwikkelen. Betalingen verwerken via Mollie, e-mails versturen via SendGrid, AI-functionaliteit toevoegen via OpenAI. Je hoeft het wiel niet opnieuw uit te vinden.
Maar er zijn ook aandachtspunten. Elke API-koppeling is een afhankelijkheid. Als de API van je betaalprovider eruit ligt, kunnen je klanten niet betalen. Als een leverancier zijn API aanpast, kan jouw koppeling stukgaan. Daar moet je rekening mee houden in je bedrijfsvoering. Een goede hosting-partner en monitoring helpen daarbij.
API's in de praktijk: voorbeelden
Hoe werken API’s in de dagelijkse praktijk van een ondernemer? De volgende voorbeelden maken het tastbaar.
Voorbeeld 1: Webshop-koppelingen
Een webshop in duurzame kleding (8 medewerkers) verkoopt via hun eigen WordPress-webshop en via Bol.com. Zonder API’s zouden ze elke bestelling handmatig in beide systemen moeten verwerken. Prijswijzigingen? Twee keer invoeren. Voorraadupdate? Twee keer aanpassen.
Met API-koppelingen synchroniseren ze voorraad en prijzen automatisch. Een verkoop op Bol.com verlaagt direct de voorraad in de webshop en vice versa. De koppeling kost ze circa 50 euro per maand via een integratieplatform. Vergelijk dat met de kosten van een medewerker die dagelijks handmatig voorraad synchroniseert.
Voorbeeld 2: Boekhoudkoppeling
Een marketingbureau (15 medewerkers) gebruikt HubSpot als CRM en Exact Online voor de boekhouding. Via de API worden gewonnen deals in HubSpot automatisch omgezet in facturen in Exact Online. De koppeling haalt klantgegevens, factuurbedragen en betalingstermijnen op uit HubSpot en maakt de factuur aan in Exact.
Het resultaat: de office manager die voorheen twee uur per dag besteedde aan facturatie, doet dat nu in twintig minuten. Haar werk is verschoven van data invoeren naar controleren of alles klopt.
Voorbeeld 3: Bezorg- en logistiek
Een cateringbedrijf in Amsterdam (22 medewerkers) koppelde hun ordersysteem via API’s aan PostNL en aan een routeplanningsservice. Wanneer een order wordt bevestigd, wordt automatisch een verzendlabel aangemaakt en wordt de optimale bezorgroute berekend op basis van alle orders van die dag.
Voor de koppeling plande de logistiek manager elke ochtend handmatig routes in, wat anderhalf uur kostte. Nu is dat teruggebracht tot een kwartier voor een laatste controle.
Voorbeeld 4: AI-integratie via API
Een juridisch adviesbureau (6 medewerkers) gebruikt de API van OpenAI om eerste concepten van standaardbrieven te genereren. De advocaat voert kernpunten in, de API genereert een concept, en de advocaat bewerkt en finaliseert het document.
Ze betalen circa 30 euro per maand aan API-kosten. De tijdsbesparing schatten ze op drie tot vier uur per week. Wat dit voorbeeld laat zien: je hoeft geen techbedrijf te zijn om te profiteren van API’s. De drempel om AI in te zetten voor je bedrijf is lager dan je denkt.
API's voor MKB: waar begin je?
Je hoeft geen programmeur in dienst te nemen om met API’s aan de slag te gaan. Er zijn drie niveaus waarop je kunt instappen.
Niveau 1: Kant-en-klare integraties. De meeste software biedt standaard integraties met andere populaire tools. Controleer de “integratie-pagina” of “marketplace” van je huidige software. Grote kans dat er al koppelingen klaarliggen die je met een paar klikken activeert.
Niveau 2: No-code integratieplatforms. Tools als Zapier (vanaf 20 dollar per maand), Make (vanaf 9 dollar per maand) of het open-source n8n laten je API-koppelingen bouwen zonder te programmeren. Je werkt met een visuele interface waarin je triggers en acties aan elkaar koppelt. “Als er een nieuwe order binnenkomt in mijn webshop, maak dan een factuur aan in mijn boekhouding.” Dat soort logica.
Niveau 3: Maatwerk API-koppelingen. Voor complexere scenario’s heb je een ontwikkelaar nodig die een op maat gemaakte koppeling bouwt. Reken op 2.000 tot 10.000 euro per koppeling, afhankelijk van de complexiteit. Dit is zinvol wanneer standaardoplossingen niet voldoen of wanneer je specifieke bedrijfslogica wilt inbouwen.
Mijn advies: begin bij niveau 1. Inventariseer welke software je gebruikt en welke standaard integraties beschikbaar zijn. Ga pas naar niveau 2 of 3 als standaard integraties niet voldoen. En als je naar niveau 3 gaat, zorg dan dat de koppelingen goed gedocumenteerd worden zodat je niet afhankelijk bent van een enkele ontwikkelaar.
Let ook op beveiliging. API-keys zijn gevoelige gegevens, vergelijkbaar met wachtwoorden. Bewaar ze veilig, deel ze niet via e-mail en roteer ze regelmatig. Zeker met de AVG is het belangrijk dat je weet welke data er via API’s wordt uitgewisseld en of dat in lijn is met je privacybeleid.
Veelgestelde vragen over API's
Is een API hetzelfde als een koppeling?
Niet helemaal. Een API is de technische interface die communicatie mogelijk maakt. Een koppeling (of integratie) is de daadwerkelijke verbinding die je bouwt met behulp van die API. De API is de deur, de koppeling is het feit dat je er doorheen loopt. Je kunt een API beschikbaar hebben zonder er een koppeling mee te bouwen.
Zijn API's veilig?
Dat hangt af van de implementatie. Een goed gebouwde API met authenticatie, encryptie (HTTPS) en rate limiting is veilig. Maar een slecht beveiligde API kan een risico vormen. Controleer altijd of een API HTTPS gebruikt, of authenticatie verplicht is en of de aanbieder een goed trackrecord heeft op het gebied van beveiliging en privacy.
Wat kost het om een API te gebruiken?
Dat varieert enorm. Veel API’s zijn gratis tot een bepaald gebruik. De Google Maps API is gratis tot 28.000 kaartweergaven per maand. De Mollie betaal-API rekent een vast bedrag per transactie. Andere API’s werken met maandabonnementen. Voor MKB-gebruik liggen de kosten doorgaans tussen de 0 en 200 euro per maand per API.
Wat als een API stopt of verandert?
Dit is een reeel risico. Als een leverancier zijn API wijzigt, kan jouw koppeling stukgaan. Daarom is het verstandig om te kiezen voor gevestigde partijen met goede documentatie en versiebeheer. Goede API-aanbieders kondigen wijzigingen maanden van tevoren aan en ondersteunen oude versies nog een tijd.
Kan ik zelf een API bouwen voor mijn bedrijf?
Ja, als je een ontwikkelaar in huis hebt of inhuurt. Maar de vraag is of dat nodig is. De meeste MKB-bedrijven zijn consumenten van API’s, niet producenten. Je bouwt een eigen API wanneer je andere partijen toegang wilt geven tot jouw data of diensten. Bijvoorbeeld als je een platform runt waar derden op moeten aankoppelen.
Wat is het verschil tussen een API en een webhook?
Een API werkt op basis van verzoeken: jij vraagt iets, je krijgt antwoord. Een webhook werkt andersom: het andere systeem stuurt jou automatisch een bericht wanneer er iets gebeurt. Bijvoorbeeld: “Er is een nieuwe betaling ontvangen.” Webhooks zijn handig voor realtime notificaties zonder dat je continu hoeft te vragen of er iets nieuws is.
Hoe weet ik of mijn software een API heeft?
Check de website van je softwareleverancier. Zoek naar termen als “API”, “developers”, “integraties” of “koppelingen”. Vrijwel alle moderne SaaS-software biedt een API. Oudere, on-premise software heeft dat minder vaak. Als je leverancier geen API biedt, is dat een serieus punt om mee te nemen bij je volgende softwarekeuze.
Meer informatie vind je bij IBM over API-technologie.
Kortom: Wat is een api is een vraag die steeds meer ondernemers stellen. Met de juiste kennis maak je betere beslissingen voor je bedrijf.
Conclusie
API’s zijn de onzichtbare draden die je bedrijfssoftware aan elkaar verbinden. Je hoeft er niet alles van te weten, maar een basiskennis helpt je enorm bij het maken van de juiste softwarekeuzes en het automatiseren van je werkprocessen.
Mijn belangrijkste tip: kies altijd software met goede API-mogelijkheden, ook als je die nu nog niet nodig hebt. Op het moment dat je gaat groeien of je processen wilt automatiseren, ben je blij dat die mogelijkheid er is.
En onthoud: je hoeft dit niet alleen te doen. Er zijn genoeg partijen die je kunnen helpen met het opzetten van API-koppelingen, van freelance ontwikkelaars tot gespecialiseerde bureaus.
Wil je hulp bij het koppelen van je bedrijfssoftware of het automatiseren van je werkprocessen? Neem contact op met Red Factory voor persoonlijk advies.
